standards:
xhtml  css

Zwaardgreep van Rasquert

De Zwaardgreep van Rasquert

Dit is de greep van een geheel uit walvisbeen vervaardigd zwaard. Het is geen echt zwaard geweest, maar een symbolisch zwaard, een amulet of magisch voorwerp uit de 8e eeuw.

zwaardgreep van Rasquert,
3,9 x 11,4 cm, walvisbeen, 700-800.

Het is moeilijk te zien, maar op beide zijden van de greep zijn runen ingekerfd.  Alleen aan één zijde zijn zij leesbaar. Deze tekst behoort tot de 21 tot nog toe bekende Anglo-Friese runenteksten.

Runen vormden het alfabet van de Germaanstalige volken en waren in gebruik van de 2e tot de 15e eeuw.  Er zijn in Europa duizenden inscripties gevonden, vooral in Scandinavië. De Anglo-Friese variant ontstond vermoedelijk omstreeks de vijfde eeuw. Dat er hiervan zo weinig teksten gevonden zijn, komt omdat ze niet in steen maar in organisch materiaal, zoals hout en been zijn gekerfd.

Over de herkomst van het alfabet bestaan verschillende theorieën. De meest algemeen aanvaarde theorie is dat de Germanen hun tekens hebben overgenomen van het Latijnse alfabet toen zij met de  Romeinen in aanraking kwamen.

In de runologie bestaan niet veel zekerheden, want behalve dat er weinig teksten bekend zijn, zijn ze vaak ook nog slecht leesbaar. Ook worden er in deze teksten geen spaties of andere woordscheidingstekens gebruikt. 

De tekst op de zwaardgreep van Rasquert is in de loop der tijden op verschillende wijze vertaald en geïnterpreteerd:

Ik, Umae, rits je in   (W.J. Buma, 1966)

Ik, de onverminkte, greep dit zwaard  (M. Gijsseling, 1980)

Ik, Oka, ben niet gek (gemaakt) of

Ik, Oka, ben onkwetsbaar; mij krijg je niet gek  (J.H. Looijenga en W.A. van Es, 1991)

De zwaardgreep werd in 1955 gevonden door de gepensioneerd terpbaas J. Bijlstra op een akker bij Baflo.  Bijlstra  had aan het hoofd gestaan van de afgraving van de wierde van Rasquert. De terpaarde was ondermeer over deze akker verspreid, vandaar dat het aannemelijk is dat de zwaardgreep oorspronkelijk uit Rasquert komt.