Mathenesse

De oorspronkelijke naam van Mathenesse was Aylkemaheerd, genoemde naar de familie Aylkema. In 1437 komt er een Alrick Aylkema voor met vrouw Aylseke. Een zoon van Aylseke uit een ander huwlijk, Hidde Schelcama geheten verkreeg de borg en noemde zich Aylkema. Hidde had twee zonen en twee dochters. Hij komt in 1445 en 1466 voor als hoofdeling en redger te Raskwerd (Baflo). Zijn oudste zoon Jarich stierf waarschijnlijk nog voor Hidde. Hidde stierf voor of in 1476 en zijn jongste zoon Azege stierf in 1537. Azege is zeer oud geworden en stond aan bourgondische zijde ook na 1515.

Azege liet één dochter na, Beteke, die in 1502 trouwde met Wigbold van Ewsum en daardoor erfvrouwe van Nienoord zou worden. Bij Betekes dood in 1554 verkreeg Christoffer van Ewsum het volgende jaar het huis te Raskwerd. (Hij was ook de eigenaar van de heerlijkheid Jennelt in Oost-Friesland.) De naam Aylkemaheerd komt dan niet meer voor. Christoffer verleende Menno Simons vaak onderdak; hij  was hervormingsgezind en zelfs de doopsgezinden genegen. Daarom werden zijn bezittingen verbeurd verklaard door de raad van beroerten in 1566. Na de pacificatie van Gent kreeg Christoffer zijn goederen waaronder de borg terug. Na zijn dood in 1583 werden zijn bezittingen per excecutie verkocht.

Koper werd Allert Clant, die de borg weer overdeed aan Thomas Van Bemmel. Christoffers zoon Huldrich vroeg terugkoop van de borg aan. En in 1602 is er sprake van een principale borg van wijlen Christoffer van Ewsum. Het huis is dan weer opgebouwd. Er is sprake van een Schathuis, poorten , bruggen, grachten, singel, geboomte, heminge en hovingen. Ook van collaties, kerkstoelen, legersteden, gerechtigheden en 40 jukken land.

Koper werd Willem van Mathenesse een Hollands edelman uit Schiedam. Zijn vader Johan van Mathenesse en de grootvader van zijn vrouw, Diderik van Sonoy waren bekende watergeuzen geweest. Willem overleed voor 1620. Zijn vrouw Maria Manninga woonde soms in Raskwerd en soms in Leiden.

Na haar dood in, na 1647 kwam Mathenesse in handen van haar zoon Wilhelm van Mathenesse, die in holland verbleef en daar verschillende functies bekleedde. In 1686 werd de borg aangekocht door de familie Gankema. Mathenesse bestond nog in 1729. Toen verkocht een koopman aan Heerke Cornellys en zijn vrouw Ludewe Aris te Raskwerd de borg met het kleine schuurtje. kort daarna zal het zijn afgebroken.

Andere naam voor Mathenesse is oud- Matenes

BRON: De Ommelander borgen en steenhuizen, ISBN 90 232 2314 4